پیوند مغز استخوان چیست؟

مغز استخوان چیست؟

مغز استخوان یک بافت اسفنجی شکل داخل استخوان است که سلولهای خونی در آن ساخته میشود. سلولهای خونی برای سلامت بدن شما لازم هستند. سلول های خون شامل انواع زیر است:‏

‏- گلبول های قرمز :این سلول ها اکسیژن را در بدن حمل می کنند .

 

- گلبول های سفید:این سلول ها مسئول مبارزه با عفونت در بدن هستند .

- پلاکت ها :پلاکت ها بطور طبیعی از خونریزی جلوگیری می کنند .

تمام این سلول ها از یک نوع سلول اولیه در مغز استخوان به نام سلول بنیادی ‏(Stem cell )‏ ساخته می شود .

پیوند مغز استخوان چیست؟

پیوند مغز استخوان در حقیقت جایگزینی مغز استخوان ناسالم با یک مغز استخوان سالم است. اگر مغز استخوان بیمار شما به خوبی نتواند سلول های خونی را برای بدن فراهم کند باید با یک  مغز استخوان سالم جایگزین شود . به این عمل پیوند مغز استخوان میگویند. پیوند مغز استخوان مثل سایر پیوندها(مثلا پیوند کلیه، کبد و قلب)نیاز به عمل جراحی ندارد. برای پیوند مغز استخوان ابتدا مغز استخوان نارسا کاملا به وسیله داروهای شیمی درمانی تخریب می شود و پس از آن مغز استخوان سالم (مانند تزریق خون) به فرد تزریق می گردد. مغز استخوان سالم بطور خودبخود در استخوان فرد جایگزین می شود .

پیوند مغز استخوان برای چه کسانی انجام می شود؟

پیوند مغز استخوان برای درمان بسیاری از بیماری ها که مغز استخوان فرد را درگیر می کند استفاده می شود. مثلا بیماری هایی که در آن مغز استخوان بیش از اندازه و یا کمتر از میزان مورد نیاز سلول می سازد و یا اینکه سلول های غیر طبیعی می سازد .

 

انواع پیوند مغز استخوان :

- *آلوژنیک :

در این نوع از پیوند ، مغز استخوان از یک دهنده سالم گرفته می شود و به بیمار تزریق می گردد. معمولا این دهنده از بستگان درجه اول فرد(در اکثر موارد خواهر یا برادر شخص) میباشد که پس از آزمایشات ژنتیک انتخاب شده است.

*- اتولوگ :

در این نوع از پیوند، مغز استخوان از خود فرد، ‏زمانی که پس از درمان در وضعیت طبیعی قرار میگیرد، گرفته میشود .

- *پیوند از خون بند ناف :

اگر فرد بارداری از بستگان بیمار در دسترس باشد، پس از اینکه بچه متولد شد، سلول های بنیادی‏(Stem cell)‏ از جفت و خون بند ناف جمع آوری شده و برای تزریق به بیمار آماده می گردد.

شرایط لازم برای دریافت پیوند مغز استخوان چیست؟

اگر بیمار شما شرایط زیر را داشته باشد شانس دریافت پیوند مغز استخوان را دارد :

1-      در مرحله موقت بهبودی باشد .

2-      سن او کمتر از 50 سال باشد .

3-      یک اهدا کننده مناسب برای وی پیدا شود .

 

در طی پیوند چه اتفاقاتی می افتد؟

فرایند پیوند مغز استخوان از قسمت های مختلفی تشکیل شده است. شما و بیمارتان با اصطلاحات و وقایع جدیدی برخورد خواهید کرد .

اولین مرحله در پیوند مغز استخوان تخریب کامل مغز استخوان ناسالم است. در این مرحله بیمار برای دریافت مغز استخوان جدید آماده می شود. به بیمار شما داروهای خاصی براساس بیماری اولیه داده می شود. مغز استخوان ناسالم کاملا ازبین می رود. پس از آن سیستم ایمنی فرد توسط داروهای خاصی تضعیف شده تا برای دریافت مغز استخوان جدید آماده شود .

تهیه کننده: سارا موسوی